
Ligt er sinds kort glasvezel in je meterkast, of staat de aanleg gepland? Dan hoop je vast dat haperend beeld bij tv via internet daarmee voorgoed verleden tijd is. Eerlijk gezegd klopt dat vaak, maar lang niet in elk huis. De nieuwe lijn neemt de meeste nadelen van het oude koper weg, alleen blijft alles tussen modem en televisie precies zoals het was.
Vergelijk je IPTV-aanbieders, dan wil je eerst zeker weten dat een hapering niet van je eigen lijn komt. Daarom leggen we hier glasvezel, kabel en DSL naast elkaar. Je ziet waarom de wifi in veel Nederlandse huizen het zwakke punt blijft en hoe je nagaat welke aansluiting je eigenlijk hebt. Alles hieronder geldt voor iedere tv-dienst via internet, dus ook voor IPTV Aanbieders.
Van server tot tv: de weg die een stream aflegt
Anders dan een antennesignaal bereikt een IPTV-zender je als een onafgebroken reeks kleine datapakketjes. Je apparaat houdt er een paar seconden van achter de hand in een buffer en toont ze pas daarna. Komt er steeds meer data binnen dan er wordt afgespeeld, dan loopt het beeld soepel door. Op weg naar je scherm gaat de stream langs deze schakels:
- de servers van de aanbieder, waar de stream vandaan komt;
- het internet zelf, tot aan de centrale of de wijkkast in jouw buurt;
- de lijn naar je huis: glasvezel, coax of een koperen telefoondraad;
- je modem, gevolgd door wifi, een netwerkkabel of powerline-adapters;
- het apparaat waarop je kijkt (tv-box, HDMI-stick, smart-tv) met de app die daarop draait.
Het beeld is nooit beter dan de zwakste schakel toelaat. Glasvezel pakt vooral nummer drie aan: de lijn naar je huis. Ligt het knelpunt elders, zoals bij wifi die door twee stenen muren moet, dan levert de overstap op glasvezel op het scherm vrijwel niets op. Benieuwd hoe televisie via het internetprotocol precies werkt? Wikipedia zet het overzichtelijk op een rij.
DSL, kabel of glasvezel: wat merk je ervan op tv?
Nederlandse huishoudens hebben grofweg drie soorten internetaansluiting, en met elk daarvan kun je prima IPTV kijken. Waar ze in verschillen: hoeveel ruimte je overhoudt, hoe stabiel de lijn blijft als het druk is en hoeveel afstand uitmaakt.
| Type aansluiting | Hoe het signaal je huis bereikt | Voordeel | Aandachtspunt |
|---|---|---|---|
| DSL (VDSL) | Via de koperen telefoonlijn, vaak met glasvezel tot de wijkkast | Vrijwel overal te krijgen | Hoe langer het koperen stuk, hoe lager de snelheid |
| Kabel (coax) | Via het kabelnet (meestal van Ziggo), met glasvezel tot in de wijk | Hoge downloadsnelheden en ruim beschikbaar | Je deelt de capaciteit met de buren op hetzelfde segment, dus ’s avonds soms trager |
| Glasvezel tot in huis (FTTH) | Glasvezel tot het glasvezelkastje (FTU), doorgaans in de meterkast | Hoge snelheden, upload vaak gelijk aan download, lage en stabiele latency | De wifi in huis gaat de grens bepalen |
Staar je niet blind op de snelheid in je contract. Een vrij bescheiden VDSL-lijn die rotsvast blijft, geeft vaak rustiger beeld dan een razendsnelle verbinding met af en toe een dip. Bij tv kijken weegt een gelijkmatige snelheid zwaarder dan het hoogst haalbare getal.
Latency telt mee, maar beslist niet
Met latency, ook ping of vertraging genoemd, bedoelen we hoeveel milliseconden een datapakketje heen en terug onderweg is. Bij gamen en videobellen is dat cruciaal. Voor tv valt het mee, want je apparaat heeft altijd wat voorraad in de buffer staan. Een lage latency merk je vooral bij het zappen: de volgende zender staat sneller in beeld. Hinderlijker zijn jitter, dus plotselinge schommelingen in die vertraging, en pakketverlies. Dan raakt de buffer sneller leeg dan hij wordt bijgevuld.
Drie dingen die glasvezel wel beter maakt
Over hoe glasvezel werkt valt veel te vertellen, maar de kern is simpel: licht reist er bijna zonder verlies doorheen en trekt zich niets aan van elektrische storingen. Als tv-kijker heb je aan een goede glasvezellijn drie tastbare voordelen.
- Rustiger in de drukke avonduren. Zit ’s avonds de hele straat video’s te kijken, dan schommelt de snelheid van glasvezel tot in huis doorgaans minder dan die van een kabelsegment dat je met veel buren deelt.
- Afstand doet er nauwelijks toe. Glasvezel verliest, anders dan koper, heel weinig signaal over de paar kilometer tot het dichtstbijzijnde knooppunt. Een boerderij aan de rand van het dorp kan dus net zo snel zijn als een appartement in het centrum.
- Genoeg ruimte voor meerdere schermen. Reken voor een 4K-stream doorgaans op zo’n 15 tot 25 Mbit/s. Op glasvezel lopen een 4K-wedstrijd in de woonkamer, een Full HD-serie op de slaapkamer en een videogesprek zonder problemen naast elkaar.
Juist bij 4K komt die ruimte goed van pas. Wat je daarnaast nodig hebt (een tv met HEVC-ondersteuning, een passende HDMI-kabel, de goede instellingen), staat op onze pagina over IPTV 4K. Hoe je per scherm uitrekent wat je lijn moet halen, lees je in de gids hoeveel internetsnelheid IPTV vraagt in HD, Full HD en 4K.
Je wifi: daar verandert glasvezel niets aan
Vaak staat het modem gewoon naast het glasvezelkastje in de meterkast, bij de voordeur en een flink eind van de bank. De wifi moet dan door tussenwanden, betonnen vloeren of de dikke muren van een ouder huis. Bij het modem komen honderden megabits per seconde binnen, maar bij de tv blijft daar slechts een fractie van over, en ook nog met horten en stoten.
Deze tekenen wijzen erop dat de wifi de schuldige is:
- zodra een netwerkkabel het modem met de tv-box verbindt, is het probleem weg;
- een speedtest op de tv valt veel lager uit dan op een computer die met een kabel aan het modem zit;
- het beeld stokt vooral in één kamer en nauwelijks in de buurt van het modem;
- de storingen beginnen als de magnetron aangaat, een bekend verschijnsel op de 2,4 GHz-band.
Een kabel blijft het meest betrouwbaar: een standaard netwerkkabel van categorie 5e of 6 kan tv ruimschoots aan, ook in 4K. Lukt het niet om een kabel te leggen, kijk dan naar een mesh-wifisysteem dat het signaal door het hele huis verspreidt, of naar powerline-adapters, die de data over het stroomnet in huis sturen.
Welke glasvezel heb jij? Zo zoek je het uit
Staat er ‘glasvezel’ op je contract, dan wil dat nog niet zeggen dat de vezel tot binnen loopt. Hoe dichter bij je woning hij eindigt, hoe meer ruimte je hebt:
- Glasvezel tot in de wijk (FTTC): de vezel eindigt in een wijkkast op straat en de laatste meters lopen over de koperen telefoonlijn. Technisch heb je dan een VDSL-verbinding, ook al wordt het woord glasvezel in de reclame soms flink uitvergroot. Bij kabel (meestal Ziggo) komt de glasvezel eveneens tot in de wijk en verzorgt de coaxkabel het laatste stuk.
- Glasvezel tot in het gebouw (FTTB): in een deel van de appartementencomplexen houdt de vezel op in de kelder of een technische ruimte. Vandaar gaat het signaal via bestaande koper- of coaxbekabeling naar de verdiepingen.
- Glasvezel tot in huis (FTTH): de vezel loopt door tot een glasvezelkastje (FTU) in je meterkast, met het modem van je provider ernaast. Zo heb je de meeste ruimte. Deze variant vind je onder meer bij KPN (ook op het netwerk van Glaspoort), Odido (bijvoorbeeld via Open Dutch Fiber) en DELTA.
Zo controleer je het in vier stappen
- Open de meterkast. Een glasvezelaansluiting herken je aan een eigen klein kastje (de FTU) met een dunne glasvezelkabel erin, los van de telefoonaansluiting en van de coaxaansluiting voor tv.
- Doe de adrescheck van je provider met je postcode en huisnummer, of vraag het na bij de verhuurder of de VvE: die weten of het gebouw is aangesloten en tot waar de glasvezel loopt.
- Pak je contract erbij of kijk in je online account bij de provider; daar staat meestal welk soort aansluiting je hebt.
- Meet de werkelijke snelheid op een computer die met een kabel aan het modem hangt, op een paar verschillende momenten van de dag, bijvoorbeeld via Speedtest.net. Leg de resultaten daarna naast de snelheid uit je contract.
Ga je verhuizen? Informeer dan voordat je tekent naar de aansluiting: een huis met glasvezel tot in de meterkast bespaart je veel gedoe. Via de postcodecheck op de sites van de providers zie je per adres al grofweg wat er kan.
Het maximale uit je aansluiting halen
Werkt de glasvezel eenmaal, dan zorgen een paar simpele ingrepen ervoor dat je er bij het tv-kijken ook echt iets van merkt:
- zet het modem niet in een metalen kast en ook niet achter de tv;
- verbind de tv-box waar mogelijk via een netwerkkabel met het modem;
- kies voor de apparaten waarop je kijkt de 5 GHz-band: sneller en rustiger dan de 2,4 GHz-band, al reikt hij minder ver;
- laat grote downloads, zoals updates voor je spelcomputer, niet samenvallen met een avond voetbal of een film;
- houd de firmware van modem en tv-box actueel: updates dichten beveiligingslekken en verhelpen soms stabiliteitsproblemen.
Vooral wie veel live sport volgt, ziet het verschil. Tijdens een Eredivisie-wedstrijd of een Formule 1-race wil je geen enkele hapering, en juist dan komt de stabiliteit van glasvezel tot zijn recht. Wat er nog meer telt voor soepel beeld bij live-uitzendingen, lees je op onze pagina IPTV sport.
Waar glasvezel je niet mee helpt
Glasvezel is geen wondermiddel, en dat zeggen we liever eerlijk. Sommige oorzaken van haperend beeld staan helemaal los van je aansluiting:
- een app met verkeerde instellingen of een verouderde versie;
- een HDMI-kabel die niet op 4K is berekend, met af en toe een zwart scherm als gevolg;
- een verouderde tv-box of HDMI-stick die sommige streams, zeker in HEVC, nauwelijks kan decoderen;
- piekdrukte op de servers van de aanbieder tijdens de grootste sportevenementen.
Vergelijk je IPTV-aanbieders, dan telt de betrouwbaarheid van de dienst dus even zwaar als je eigen lijn. Gebruik daarvoor onze criteria voor de beste IPTV van Nederland: hoe snel reageert de support, hoe lang loopt de garantie en werkt de dienst op de apparaten die jij hebt?
Nog geen glasvezel? Er zijn goede alternatieven
Lang niet elk huis is al op glasvezel aangesloten. In dat geval doen kabel of VDSL het vaak uitstekend: met één of twee schermen in Full HD redt een degelijke, stabiele lijn het meestal. Kijk vooral hoeveel ruimte er over is wanneer meer gezinsleden tegelijk online zijn.
Zelfs zonder vaste lijn, op de camping of in een vakantiehuis, kun je via het mobiele netwerk tv kijken. Je hebt dan een geschikte 4G/5G-router nodig en je houdt je databundel scherp in de gaten. Alles daarover lees je in ons artikel over IPTV met 4G of 5G op de camping of in het vakantiehuis.
Vragen die vaak terugkomen
Is glasvezel verplicht als je in 4K wilt kijken?
Nee. Voor een 4K-stream heb je meestal zo’n 15 tot 25 Mbit/s nodig, wel stabiel, en veel kabel- en VDSL-aansluitingen halen dat. De meerwaarde van glasvezel zit vooral in meerdere schermen tegelijk, of in ander zwaar internetverkeer dat er nog bij komt.
Is kabelinternet voor IPTV slechter dan glasvezel?
Dat hoeft niet. De downloadsnelheid van kabel is meestal ruim genoeg voor tv, 4K inbegrepen. Een mogelijk minpunt: je deelt de capaciteit met de rest van de wijk, dus ’s avonds kan de snelheid zakken. Test eens rond 21.00 uur, dan weet je hoe het er bij jou voor staat.
Ben je met glasvezel verlost van haperingen?
Nee, alleen daarmee niet. De aansluiting is dan geen beperking meer, maar slechte wifi, een verouderde tv-box of kortstondige drukte bij de aanbieder kunnen het beeld nog altijd laten stokken. Hang de tv-box eerst aan een kabel; zo ontdek je snel waar het misgaat.
Is een wifi-versterker een goed alternatief voor een kabel?
Bij gebrek aan beter wel. Een gewone versterker (repeater) kost alleen vaak de helft van de bruikbare snelheid, omdat hij op hetzelfde kanaal ontvangt en opnieuw uitzendt. Voor tv werken mesh-wifi met een aparte verbinding tussen de punten, powerline-adapters of, het beste van alles, een netwerkkabel stabieler.
Moet je voor glasvezel een ander modem hebben?
Je apparatuur moet glasvezel kunnen ontvangen, via een modem met een glasvezelpoort of een kleine omzetter tussen het glasvezelkastje en het modem. De provider stuurt die mee of vertelt welke modellen geschikt zijn. Speciale instellingen voor IPTV zijn daarna niet nodig.
In het kort
Toveren kan glasvezel niet, maar als fundament voor IPTV is er niets beters: ruime marge, een stabiele lijn en afstand die nauwelijks meetelt. Om daar echt plezier van te hebben, kijk je eerst wat er in je meterkast zit en regel je daarna een goede verbinding tussen modem en tv. Met een netwerkkabel of goed ingerichte wifi zie je meteen resultaat, bij het NOS Journaal van 20.00 uur net zo goed als bij grote live-sport. Ga je daarna IPTV-aanbieders vergelijken, dan beoordeel je de dienst en niet je eigen netwerk.